Ηλικιωμένοι: Κάνει να τρώνε λιπαρά;

Ηλικιωμένοι: Κάνει να τρώνε λιπαρά;

Γράφει η Θάλεια Καρδάτου, Κλινική Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, MSc

Σήμερα, στην Ελλάδα, η βελτίωση των συνθηκών υγιεινής και διαβίωσης αλλά και η πρόοδος στην πρόληψη και την αντιμετώπιση των νοσημάτων έχει οδηγήσει σε αύξηση του μέσου όρου ζωής. Ωστόσο, η αύξηση της διάρκειας ζωής είναι σημαντικό να συνοδεύεται από σωματική και ψυχική υγεία, από ποιότητα ζωής και κατά το δυνατόν, από συμμετοχή στην κοινωνική, οικονομική, πολιτιστική και πνευματική ζωή. Οι διατροφικές συστάσεις για τα άτομα τρίτης ηλικίας εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την κατάσταση της υγείας τους και πιθανόν παθολογικούς παράγοντες που συνυπάρχουν (πχ. υπέρταση, υπερλιπιδαιμία, διαβήτης είναι συνήθη στο ηλικιακό αυτό γκρουπ).

Όσον αφορά στην πρόσληψη λίπους, αυτή συστήνεται να είναι χαμηλή (<30-35% της ημερήσιας πρόσληψης), καθώς οι ηλικιωμένοι αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο για διάφορα χρόνια νοσήματα, όπως τα καρδιαγγειακά και ο διαβήτης. Εκτός αυτού, οι περισσότεροι δεν κάνουν έντονη φυσική δραστηριότητα. Επίσης, καλό είναι να αποφεύγουν την κατανάλωση κορεσμένου λίπους και trans λιπαρών οξέων. Όμως, καλό είναι να προσλαμβάνουν τα απαραίτητα ω-3 και ω-6 λιπαρά οξέα. Τα ω-3 πολυακόρεστα λιπαρά οξέα έχουν αντιθρομβωτική, αντιοξειδωτική και νευροπροστατευτική δράση και παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στην πρόληψη της άνοιας και της νόσου Alzheimer.

Μελέτες έχουν δείξει ότι η επαρκής κατανάλωση ω-3 λιπαρών οξέων αυξάνει την εγκεφαλική αιμάτωση. Οι ηλικιωμένοι που τρώνε τροφές χαμηλές σε λιπαρά και πλούσιες σε ορισμένες βιταμίνες και σε ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, αποδίδουν καλύτερα στα νοητικά τεστ σε σχέση με όσους δεν προσέχουν τη διατροφή τους. Οι ερευνητές του πολιτειακού πανεπιστημίου του Όρεγκον, διαπίστωσαν επίσης ότι η προσεγμένη διατροφή κατά την τρίτη ηλικία επιβραδύνει τη συρρίκνωση του εγκεφάλου, που σχετίζεται με την εμφάνιση της νόσου Αλτσχάιμερ και γενικά με την άνοια.

Επιπρόσθετα, ερευνητές της Σχολής Δημόσιας Υγείας του πανεπιστημίου Χάρβαρντ διαπίστωσαν ότι όσοι ηλικιωμένοι προσλαμβάνουν με τη διατροφή τους μεγαλύτερες ποσότητες ωμέγα-3 λιπαρών οξέων στο αίμα τους, ζουν κατά μέσο όρο 2,2 χρόνια παραπάνω απ” όσους έχουν τα χαμηλότερα επίπεδα ωμέγα-3 στο αίμα τους. Όπως έδειξε η έρευνα, ειδικότερα ένα από τα ωμέγα-3 οξέα, το DHA, μειώνει περισσότερο από τα άλλα τον κίνδυνο θανάτου από καρδιοπάθεια έως και 45%, ενώ το DPA, μειώνει τον κίνδυνο θανάτου από εγκεφαλικό. Τέλος, το EPA μειώνει περισσότερο τον κίνδυνο μη θανατηφόρου εμφράγματος. Συνολικά, όπως διαπιστώθηκε, οι ηλικιωμένοι της μελέτης που είχαν τα υψηλότερα επίπεδα και των τριών παραπάνω ωμέγα-3 οξέων, αντιμετώπιζαν κατά 27% μικρότερο κίνδυνο θανάτου από οποιαδήποτε αιτία.

Επομένως, γίνεται αντιληπτό ότι η κατανάλωση λιπαρών είναι σημαντική για τους τους ηλικιωμένους, αρκεί να δίνεται προσοχή στην ποσότητα (<30-35% της ημερήσιας ενεργειακής πρόσληψης) και στην ποιότητα (πολυακόρεστα αντί κορεσμένων και trans) των λιπαρών που καταναλώνονται. Η αντικατάσταση των ζωικών λιπαρών με τα φυτικά λιπαρά, όπως για παράδειγμα η χρήση ελαιολάδου και μαλακής φυτικής μαργαρίνης, αντί για το ζωικό βούτυρο, είναι απαραίτητη γιατί μειώνει την πρόσληψη κορεσμένων λιπαρών, που συνδέονται με χρόνιες παθήσεις, όπως τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Πιο συγκεκριμένα, τα άτομα που έχουν αυξημένη χοληστερόλη, μπορούν να επωφεληθούν από τη χρήση μαργαρινών που περιέχουν φυτοστερόλες, καθώς έχει φανεί ότι η κατανάλωσή τους επιφέρει μείωση στην κακή χοληστερόλη του αίματος. Τέλος, όσον αφορά την πρόσληψη των ω-3 λιπαρών οξέων, τρόφιμα εξαιρετικά πλούσια σε αυτά είναι διάφοροι καρποί (πχ. λιναρόσπορος, σουσάμι), ξηροί καρποί (πχ. καρύδια, φυστίκια), η μαλακή φυτική μαργαρίνη και τα λιπαρά ψάρια, όπως σκουμπρί, ρέγγες, σαρδέλες, σολομός, πέστροφα και τόνος).

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Dorner B, Friedrich EK, Posthauer ME. Position of the American Dietetic Association: individualized nutrition approaches for older adults in health care communities. J Am Diet Assoc. 2010 Oct;110(10):1549-53.

Natalie D. Riediger, Rgia A. Othman, MiyoungSuh, Mohammed H. Moghadasian. A Systemic Review of the Roles of n-3 Fatty Acids in Health and Disease.Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics. 2008

Συνδεθείτε για να αφήσετε το σχόλιό σας εδώ.